Türk Vatandaşlığını Kazanma Yolları Nelerdir?

TÜRK VATANDAŞLIĞI’NIN KAZANILMASI

A. Türkiye Vatandaşlığının Doğumla Kazanılması

Doğumla edinilen Türkiye vatandaşlığı, soy bağı ya da doğum yeri temeline göre re’sen (kendiliğinden) kazanılır. Doğumla edinilen vatandaşlık, doğum anında başlamak üzere hüküm ifade eder. 

Soy bağı 

Türkiye’de veya Türkiye dışında, Türk vatandaşı anne veya babadan, evlilik birliği dahilinde doğan çocuk Türk vatandaşıdır. 

Türk vatandaşı anne ve yabancı babadan, evlilik birliği haricinde doğan çocuk Türk vatandaşıdır.

Türk vatandaşı baba ve yabancı anneden, evlilik birliği dışında doğan çocuk ise soy bağı kurulmasını sağlayan usul ve esasların gözetilmesi koşuluyla Türk vatandaşlığını kazanması sözkonusu olabilir. 

Doğum yeri 

Türkiye'de dünyaya gelen ve yabancı ana ve babasından kaynaklı doğumla herhangi bir ülkenin vatandaşlığını edinemeyen bir çocuk, doğumdan itibaren Türk vatandaşı sayılır. 
Türkiye'de bulunmuş çocuk aksi sabit olmadıkça Türkiye'de doğmuş kabul edilir. 

B. Türk Vatandaşlığının Sonradan Edinilmesi

Sonradan edinilen Türk vatandaşlığı, yetkili makamın kararı, evlat edinilme ya da seçme hakkının kullanılması yoluyla gerçekleşir. 

Yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığının edinilmesi 

Türk vatandaşlığını edinmek isteyen bir yabancı, ilgili Yasada ortaya konan şartları taşıması halinde yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığını kazanabilir. Ancak, aranan koşulları taşımak vatandaşlığın kazanılmasında şahsa mutlak bir hak sağlamaz. 

Başvuru için aranan koşullar

Türk vatandaşlığını edinmek isteyen yabancılarda; 
a. Reşit ve ayırdetme gücüne haiz olmak, 
b. Müracaat tarihinden geriye doğru Türkiye'de kesintisiz beş yıl ikamet etmek, 
c. Türkiye'de yerleşmeye karar verdiğini davranışları ile doğrulamak, 
ç. Genel sağlık açısından risk arz eden bir hastalığı bulunmamak, 
d. İyi ahlaka sahip olmak, 
e. Yeterli derecede Türkçe konuşabilmek, 
f. Türkiye'de kendisinin ve ailesinin geçimini sağlayacak gelire veya mesleğe sahip olmak, 
g.) Ulusal güvenlik ve kamu düzeni açısından herhangi bir sorununun olmaması, 
şartları aranır. 
Türk vatandaşlığını edinmek isteyen yabancılarda, yukarıda belirtilen koşullarla birlikte, taşıdıkları devlet vatandaşlığından çıkma şartı da aranabilir. Bu takdirin kullanılması Bakanlar Kurulunun yetkisindedir. 

Türk vatandaşlığının edinilmesinde istisnai haller 

Ulusal güvenlik ve kamu düzeni açısından herhangi bir sorunu bulunmamak şartıyla Bakanlığın teklifi, Bakanlar Kurulunun kararı ile aşağıda belirtilen yabancılar Türk vatandaşlığını kazanabilirler. 

a) Türkiye'de sanayi tesisleri kuran veya ilmi, teknolojik, ekonomik, sosyal, sportif, kültürel, sanatsal sahalarda olağanüstü hizmeti olan ya da olacağı düşünülen ve ilgili bakanlıklarca haklarında gerekçeli teklifte bulunulan şahıslar.

b) Vatandaşlığa alınması zaruri görülen şahıslar. 

c) Göçmen olarak kabul edilen şahıslar. 

Türk vatandaşlığının ikamet şartı aranmaksızın yeniden kazanılması 

Ulusal güvenlik açısından bir sorunu olmamak şartıyla aşağıdaki kişiler, Türkiye'de ikamet etme süresine bakılmaksızın, Türk vatandaşlığını Bakanlık kararıyla yeniden kazanabilirler. 
a) Çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığından çıkanlar. 
b) Anne veya babalarına bağlı olarak Türk vatandaşlığında çıkanlardan, Kanunun 21 inci maddesinde öngörülen süre içerisinde seçme hakkını kullanmayanlar. 

Türk vatandaşlığının ikamet koşuluna bağlı olarak tekrar kazanılması 

Vatandaşlık Yasası’nın 29uncu maddesi uyarınca Türk vatandaşlığı kaybettirilenler, Bakanlar Kurulu kararıyla, Yasanın 34üncü maddesi gereğince Türk vatandaşlığını kaybedenler Bakanlık kararıyla, ulusal güvenlik bakımından bir sorunu olmaması ve Türkiye'de üç yıl ikamet etmesi şartıyla Türk vatandaşlığını tekrar kazanabilirler. 

Türk vatandaşlığının evlenme yoluyla edinilmesi 

Bir Türk vatandaşı ile evlenmek Türk vatandaşlığını doğrudan kazandırmaz. Bu yolla Türk vatandaşlığını kazanabilmek için Türk vatandaşı ile olan evliliğin en az üç yıl sürüyor olması gerekir. Başvuru sahiplerinde; 

a) Aile birliğinin mevcut olması, 
b) Evlilik birliği ile bağdaşmayacak bir faaliyetinin olmaması, 
c) Ulusal güvenlik ve kamu düzeni açısından bir sorununun bulunmaması, 
şartları aranır. 

Başvurudan sonra Türk vatandaşı eşin vefatı dolayısıyla evliliğin sona ermesi halinde, “aile birliğinin olması” şartı aranmaz. 

Evlenme ile Türk vatandaşlığını edinen yabancılar, evlenmenin butlanına karar verilmesi halinde, evlenmede iyiniyetli iseler, Türk vatandaşlığını korurlar. 

Türk vatandaşlığının evlat edinilme ile kazanılması 

Bir Türk vatandaşı tarafından evlat edinilen reşit olmayan kişi, millî güvenlik ve kamu düzeni açısından bir sorunu olmaması şartıyla, karar tarihinden itibaren Türk vatandaşlığını kazanabilir. 

Türk vatandaşlığının seçme hakkı ile edinilmesi 

Vatandaşlık Kanunun 27nci maddesi gereğince, anne veya babalarına bağlı olarak Türk vatandaşlığını kaybeden çocuklar, reşit olmalarından sonraki üç yıl içinde, seçme hakkını kullanmak suretiyle, Türk vatandaşlığını kazanabilirler. ​